İşidaki (石抱き?) — Yaponiyanın Edo dövründə istifadə olunan işgəncə növü.[1] Məqsədi şübhəlilərin etiraf etməsinə məcbur etməkdir.[2][3]
"石抱き" ifadəsi "işi" (石, "daş") və "daki" (抱き, "əbədləmə / qucaqlama") sözlərindən ibarətdir. Bu, "daş qucaqlamaq" mənasını verir.[2] Bu metod "算盤責" (soroban-zeme) kimi də tanınır. Bu ad altında sübut edilir ki, şübhəli şəcs üçbucaq şəklində hazırlanmış taxta lövhələr üzərində diz çökməyə məcbur edilir və diz üstündə daşlar yerləşdirilərək fiziki təzyiq yaradılır.[4]
İşidaki işgəncə növü zamanı şübhəli şəxs düzləşdirilmiş taxta və ya üçbucaq formalı taxta lövhələr üzərində diz çökməyə məcbur edilirdi. Onun dizlərinin üzərinə təxminən 45 kq-ya qədər daş blokları yerləşdirilirdi. Əlavə olaraq, bu işgəncə "笞打" (むちうち, "muçiuçi") — çubuqla döymə kimi digər metodlarla da birgə istifadə olunurdu.[2]
Edo dövründə (1603–1868) Yaponiyada məhkəmə sistemində müxtəlif işgəncə və "rəddedilməli" üsullar mövcud idi. İşidaki bu cür metodlardan biridir və rəsmən "lōmon" (牢問) kateqoriyasına daxil edilmişdir.[2] Buna baxmayaraq, işidaki yalnız ağır cinayətlər üçün tətbiq olunan bir üsul deyildi. Mənbələrdə qeyd olunmuşdur ki, bəzi hallarda daha yüngül şübhə hallarına qarşı da istifadə edilmişdir.[3]
Bu məqalədəki istinadlar müvafiq istinad şablonları ilə göstərilməlidir. |
- ↑ Winkler, Lawrence. Samurai Road. Bellatrix. 2016. ISBN 9780991694181. İstifadə tarixi: 12 oktyabr 2020.
- ↑ 1 2 3 4 "Arxivlənmiş surət". 8 yanvar 2025 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 24 sentyabr 2025.
- ↑ 1 2 https://web.archive.org/web/20090420012544/http://jidai-show.net/i/kotoba/ai_001.html
- ↑ https://kotobank.jp/word/%E7%AE%97%E7%9B%A4%E8%B2%AC-848478