İtiucluyarpaq dovşanalması (lat. Cotoneaster acutifolius) — bitkilər aləminin gülçiçəklilər dəstəsinin gülçiçəyikimilər fəsiləsinin dovşanalması cinsinə aid bitki növü.
| İtiucluyarpaq dovşanalması | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 | ||||||||||
| Elmi təsnifat | ||||||||||
|
Domen: Klad: Ranqsız: Aləm: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Dəstə: Fəsilə: Yarımfəsilə: Triba: Yarımtriba: Cins: Növ: İtiucluyarpaq dovşanalması |
||||||||||
| Beynəlxalq elmi adı | ||||||||||
| ||||||||||
Vətəni Şərqi Sibir, Şimali Çindir.
Hündürlüyü 3 m-ə çatan, yarpağı tökülən koldur. Çətiri yumru, bəzən şaxələnmişdir, budaqları möhkəmdir. Vegetasiya müddətində sürətlə böyüyür. Hündürlüyə və eninə illik boy artımı 30 sm-dir. Yarpaqları yumurtavaridir, yazda və yayda tünd yaşıl rəngli, payızda alqırmızı rəngli olub, diametri 2-dən 6 sm-ə qədərdir. İyun ayının əvvəlindən iyul ayının əvvəlinə qədər çiçəkləyir. Çiçəkləri hamar, yumru, çəhrayı rəngli olub, 0,7 sm uzunluqdadır. Meyvələri avqust ayının axırında yetişir, qara rənglidir. Vegetasiyası yanvardan noyabra qədərdir.
İşıqsevən, kölgəyə, quraqlığa, soyuğa davamlıdır, torpağa tələbkar deyildir.
Böyük Qafqazda təbii halda rast gəlinir.
Bitkinin gözəl yarpaqları payızda çox dekorativdir. Yaxşı budanır. Yaşıllaşdırmada tək əkinlərdə, canlı hasarların salınmasında geniş istifadə olunur.
- Cotoneaster acutifolius var. typicus Zabel
- Cotoneaster niger var. acutifolius (Turcz.) Wenz.
- Pyrus acutifolia (Turcz.) M.F.Fay & Christenh.
- Cotoneaster acutifolius f. glabricalyx Hurus.
- Cotoneaster acutifolius f. glabriusculus Hurus.
- Cotoneaster acutifolius var. lucidus (Schltdl.) L.T.Lu
- Cotoneaster acutifolius f. pekinensis Koehne
- Cotoneaster acutifolius var. sinensis Koehne
- Cotoneaster hurusawanus G.Klotz
- Cotoneaster lucidus Schltdl.
- Cotoneaster otto-schwarzii G.Klotz
- Cotoneaster pekinensis (Koehne) Zabel
- Cotoneaster sinensis Rehder
- Pyrus beijingensis M.F.Fay & Christenh.
- Pyrus hurusawaiana (G.Klotz) M.F.Fay & Christenh.
- Pyrus lucida (Schltdl.) M.F.Fay & Christenh.
- Pyrus otto-schwartzii (G.Klotz) M.F.Fay & Christenh.
- ↑ prirody M. o. l. Bulletin de la Société impériale des naturalistes de Moscou (fr.). Moscou: Société impériale des naturalistes de Moscou, 1832. burax. 5. P. 190. ISSN 0007-7682
- ↑ Qlobal Biomüxtəliflik Məlumat Mexanizmi (çd.). 2001.