Fəal vətəndaşlıq və ya Aktiv vətəndaşlıq — mümkün qədər çox vətəndaşın yaşadığı cəmiyyətdə fəal və mənalı iştirakını təmin etmək ehtiyacını qarşılayan təcrübələrə verilmiş ad. Ən sadə tərifi ilə bu, "vətəndaşların iştirakı" mənasını verir. Aktiv vətəndaşlıq, vətəndaşların bir hissəsi olduqları cəmiyyətdəki problemləri müəyyən etmələri, bu problemlərlə mübarizə aparmaları və həyat keyfiyyətini yüksəltmək üçün fəal rol oynamaları prinsipləri üzərində qurulmuşdur.[1]
Yaşanılan cəmiyyətdə hüquq və vəzifələrin bilinməsi, seçkilərdə səsvermə, qeyri-hökumət təşkilatları (QHT) bazasında Könüllülük fəaliyyətlərində iştirak və yerli özünüidarəetmə orqanlarının işinə cəlb olunma bu sahədəki nümunəvi tətbiqlər sırasına daxildir.[2]
Aktiv vətəndaşlıq həm də fərdlərin demokratik proseslərdə iştirakını və sosial həmrəyliyi gücləndirərək dövlət və cəmiyyət arasındakı dialoqun effektivliyini artırır. Bu konsepsiya müasir demokratiyalarda həm hüquqi, həm də mənəvi bir məsuliyyət kimi qəbul edilir.[3]
- ↑ "Sosyal Vatandaşlık ve Günümüzde Yaşadığı Dönüşüm: Aktif Vatandaşlık" (PDF) (türk). 9 fevral 2025 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 19 noyabr 2025.
- ↑ "Küçük Kentlerdeki Aktif Vatandaşlık Pratiklerine İlişkin Sosyolojik Bir Çalışma" (PDF) (türk). 11 avqust 2025 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 19 noyabr 2025.
- ↑ Hoskins, Bryony; Mascherini, Massimiliano. Measuring Active Citizenship through the Development of a Composite Indicator (ingilis). Social Indicators Research. 2009.
- Vieira, Monica Brito. Reclaiming Representation: Contemporary Advances in the Theory of Political Representation (ingilis). Routledge. 2017. ISBN 978-1-317-40093-6.
- Barber, Benjamin R. Strong Democracy: Participatory Politics for a New Age (ingilis). University of California Press. 2003. ISBN 978-0-520-24233-3.
