Gəncə döyüşü (1046) — Bizans imperiyası ilə Böyük Səlcuq imperiyası arasında baş vermiş döyüş nəzərdə tutulur.
| Gəncə döyüşü (1046) | ||||
|---|---|---|---|---|
| Bizans-Səlcuqlu müharibələri | ||||
| Tarix | 1046 | |||
| Yeri | Müasir Gəncə, Azərbaycan bölgəsi. | |||
| Səbəbi | Bizans imperiyasının Səlcuqlu genişlənməsinin qarşısını almaq istəyi. | |||
| Nəticəsi | Mütləq Səlcuqlu zəfəri.[1][2][3][4] | |||
| Ərazi dəyişikliyi | Səlcuqlu imperiyası Qafqazda möhkəmləndi. | |||
| Münaqişə tərəfləri | ||||
|
|
||||
| Komandan(lar) | ||||
|
||||
|
|
||||
Gəncə döyüşü 1046-cı ildə baş vermişdir. Bu ildə imperator IX Konstantin Kldekari knyazı Liparitin komandanlığı altında Bizans ordusunu Qafqazı ələ keçirməyə göndərir. Gəncədə Bizans ordusunu qarşılayan Səlcuqlu ordusuna isə Qutalmış komandanlıq etməkdə idi.[1][2]
Bizans imperatoru IX Konstantinin Bizans ordusunu gürcü əsilzadəsi Kldekarili IV Liparitin komandanlığı altında Qafqaza göndərməsinin məqsədi regiona yürüşlər təşkil edən Səlcuqlu ordusunun qarşısını almaq idi.[1][2] Buna cavab olaraq, Səlcuqlu sultanı Toğrul Qutalmışın komandanlığı altında bölgəyə türk ordusu göndərir.[1][2]
Dvinə doğru hücum edən Bizans ordusu Gəncədə türk ordusu ilə qarşı-qarşıya gəlir.[2][5][3] Gəncə şəhərinin qala divarları yaxınlığında baş vermiş döyüşdə Qutalmış Bizans ordusunu darmadağın edir.[1][2][3]
Bizans ordusunun sağ qalmağı bacarmış azsaylı hissəsi geri çəkilməyə məcbur olur. Cənubi Qafqaz bölgəsindəki türk hakimiyyəti daha da möhkəmlənir.
- 1 2 3 4 5 The Islamic World in Ascendancy: From the Arab Conquests to the Siege of Vienna. Martin Sicker. Greenwood Publishing Group. 2000.
- 1 2 3 4 5 6 Ayşe Beyza ERCAN. "THE BYZANTINE EMPIRE IN THE KINGDOM OF GEORGIA’S FOREIGN POLICY IN THE 11th CENTURY Arxivləşdirilib 2022-10-04 at the Wayback Machine". Karadeniz Araştırmaları Enstitüsü Dergisi 11:331-344.
- 1 2 3 F. İnce, "SELÇUKLU-ERMENİ İLİŞKİLERİNDE MİLLET-İ SADIKA’NIN İZLERİ Arxivləşdirilib 2022-10-05 at the Wayback Machine", Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, vol. 5, no. 1, pp. 0-0, Mar. 2016
- ↑ Turan, Osman., Ateş, Ahmed., Kafesoglu, Ibrahim., Kafesoğlu, İbrahim. A history of the Seljuks : İbrahim Kafesoğlu's interpretation and the resulting controversy. Arxiv surəti 23 yanvar 2025 tarixindən Wayback Machine saytında United States: Southern Illinois University Press, 1988.
- ↑ Toksoy, A. (2020). Selçukluların Batı (İran) Harekâtı Arxivləşdirilib 2022-10-07 at the Wayback Machine . Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, - (68), 367-376 .