ABŞ-nin Venesuelaya zərbələri (2026)
Bu məqalədə davam edən aktual hadisələrlə bağlı məlumat var. Vaxt keçdikcə məlumatlar sürətli şəkildə dəyişə bilər və ilkin xəbərlər etibarsız ola bilər. Bu məqalənin cari məzmunu ən son yeniləmələri və ən aktual məlumatları əks etdirməyə bilər. Bu məqaləni təkmilləşdirməkdən və ya müzakirə səhifəsində dəyişiklikləri müzakirə etməkdən çəkinməyin, lakin etibarlı istinadları olmayan əlavələrin silinəcəyini unutmayın. (yanvar 2026) |
3 yanvar 2026-cı ildə Amerika Birləşmiş Ştatları "Mütləq Qətiyyət Əməliyyatı"[6] kod adı altında paytaxt Karakas da daxil olmaqla, Venesuelanın şimalındakı bir çox yeri hədəf alan hava hücumlarına başladı.[7][8]
| ABŞ-nin Venesuelaya zərbələri | |
|---|---|
 Venesuela prezidenti Nikolas Maduro ələ keçirildikdən sonra "USS Iwo Jima" gəmisində | |
| Əməliyyatın yeri | |
| Hədəf | Nikolas Maduro[1] |
| Tarix | 3 yanvar 2026 |
| İtkilər | |
 Vikianbarda əlaqəli mediafayllar | |
Günün irəliləyən saatlarında Donald Tramp "Truth Social"da bir paylaşımda Venesuela prezidenti Nikolas Maduronun saxlanıldığını bildirdi.[9]
Davam edən saatlarda Venesuelada səfərbərlik elan olunub.[10] Venesuela vitse-prezidenti Delsi Rodriges Maduro və həyat yoldaşının itkin düşdüyünü təsdiqləyib və ABŞ-dən onların "həyatda olması ilə bağlı sübut" tələb edib.[11]
Venesuelanın ixracının təxminən 95%-i neft təşkil edir.[12] 2014-cü ildə neft qiymətinin kəskin ucuzlaşması ölkədə böhran ilə nəticələnmişdi.[13]
2013-cü ildən bəri Venesuelanın Prezidenti Nikolas Maduro idi. Onun 2018 prezident seçkilərində qalib gəlməsi 45 ölkə tərəfindən tanınmamışdı.[14] Obama, Bayden və Tramp prezedentliyi altında ABŞ Venesuelaya qarşı sanksiyalar tədbiq edərək, oradakı böhranı daha da gücləndirirdi.[15] Venesuelanın Milli Seçki Şurası Maduronu ölkədə keçirilən 2024-cü ilin Prezident seçkilərinin qalibi elan etmişdir. Lakin, həmin nəticə tənqidçilər tərəfindən "hiyləgər" adlandırılmışdı, Maduronun özü isə avtoritarlığına görə tənqid olunmuşdur.[16] 2025-ci ilin yanvarında Baydenin idarəçililiyi Edmundo Qonzalesi Venesuelanın qanuni seçilmiş prezidenti olaraq tanıdığını bəyan etmişdi.[17]
Kolumbiya prezidenti Qustavo Petro partlayışları "bombalama" adlandırıb və Birləşmiş Millətlər Təşkilatı və Amerika Dövlətləri Təşkilatını dərhal yığıncaq keçirməyə çağırıb.[18]
Kuba prezidenti Migel Dias-Kanel "ABŞ-nin Venesuelaya qarşı cinayətkar hücumunu" pislədi və beynəlxalq ictimaiyyəti "cəsur Venesuela xalqına və Amerikamıza qarşı dövlət terrorizmi"ni qınamağa çağırıb.[19]
İran Xarici İşlər Nazirliyi ABŞ-nin Venesuelaya hücumunu qətiyyətlə pisləyən bir bəyanat yayaraq, bunu ölkənin milli suverenliyinin və ərazi bütövlüyünün açıq şəkildə pozulması kimi xarakterizə edib.[20]
Rusiya Xarici İşlər Nazirliyi hücumları pisləyərək onları "silahlı təcavüz aktı" adlandırıb.[21]
İspaniya Xarici İşlər Nazirliyi "gərginliyin azaldılmasına və mülayimliyə" çağırıb və 28 iyul 2024-cü il seçkilərinin nəticələrini tanımadıqlarını təkrarlayıb.[22]
- ↑ Mediapart L. r. Trump après la capture de Maduro : « Le temps de la transition, nous allons nous installer là-bas et gérer les affaires » (fr.). 2026.
- ↑ https://www.military.com/daily-news/2026/01/06/least-24-venezuelan-security-officers-killed-us-operation-capture-maduro-officials-say.html.
- ↑ Rasheed Z. Cuba says 32 Cuban fighters killed in US raids on Venezuela (ing.).
- ↑ Death toll from US mission to capture Nicolas Maduro rises (ing.). 2026.
- ↑ Cano R. G., Madhani A., español M. J. L. e. Trump says US to get 30 million to 50 million barrels of oil from Venezuela at market price (ing.). 2026.
- ↑ "Pentaqon: "Venesuelada əməliyyat zamanı bir ABŞ təyyarəsi vurulub"". Oxu.az (az.). İstifadə tarixi: 3 yanvar 2026.
- ↑ (ingilis) https://www.cbsnews.com/live-updates/venezuela-us-military-strikes-maduro-trump/ (#bare_url_missing_title). (#first_missing_last); (#first_missing_last); (#first_missing_last); (#first_missing_last); (#first_missing_last); (#first_missing_last)
- ↑ (ingilis) https://www.independent.co.uk/bulletin/news/venezuela-explosions-us-bombing-caracas-trump-military-b2893862.html (#bare_url_missing_title).
- ↑ (ingilis) https://truthsocial.com/@realDonaldTrump/115830428767897167 (#bare_url_missing_title).
- ↑ "Venesuelada səfərbərlik elan edildi". Oxu.az. İstifadə tarixi: 3 yanvar 2026.
- ↑ "Venezuela latest: Trump says US has 'captured' President Maduro in strikes on country - latest". BBC News (ingilis). 3 yanvar 2026. İstifadə tarixi: 3 yanvar 2026.
- ↑ «Venezuela ex-prosecutor: I have proof of Maduro corruption» Arxiv surəti 24 avqust 2017 tarixindən Wayback Machine saytında, BBC, 24.08.2017
- ↑ Why did Venezuela’s economy collapse? by Frank Muci
- ↑ Sharma, Yashraj. "Who is Nicolas Maduro?". Al Jazeera English (ingilis). 4 yanvar 2026.
- ↑ Ferrer, Elias. "US sanctions on Venezuela: tool for democracy or siege tactic?". Le Monde diplomatique (ingilis). 13 sentyabr 2023. İstifadə tarixi: 6 yanvar 2026.
- ↑ "Nicolas Maduro's tight grip on Venezuela shaken loose by Trump blitz". Reuters. 4 yanvar 2026. İstifadə tarixi: 4 yanvar 2026.
- ↑ Turkewitz, Julie; Glatsky, Genevieve. "Recognized by U.S. as Venezuela's President-Elect, Edmundo González Meets With Biden". The New York Times. 6 yanvar 2025. 6 yanvar 2026 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 5 yanvar 2026.
- ↑ https://x.com/petrogustavo/status/2007347473073999942
- ↑ Jacobs, Jennifer; Walsh, Joe; LaPorta, James; Reals, Tucker. "U.S. launches military strikes on Venezuela, Trump says Maduro captured and flown out of the country". www.cbsnews.com (ingilis). 3 yanvar 2026. İstifadə tarixi: 3 yanvar 2026.
- ↑ hejazi. "Iran Condemns U.S. Attack on Venezuela". WANA (ingilis). 3 yanvar 2026. İstifadə tarixi: 3 yanvar 2026.
- ↑ hejazi. "Iran Condemns U.S. Attack on Venezuela". WANA (ingilis). 3 yanvar 2026. İstifadə tarixi: 3 yanvar 2026.
- ↑ Sedghi, Amy; Mackay, Hamish; Sedghi (now), Amy; Mackay (earlier), Hamish. "Venezuelan president Maduro captured and flown out of country following 'large scale' US attack, Trump says – live". the Guardian (ingilis). 3 yanvar 2026. ISSN 0261-3077. İstifadə tarixi: 3 yanvar 2026.