Polylepis australis (lat. Polylepis australis) — bitkilər aləminin gülçiçəklilər dəstəsinin gülçiçəyikimilər fəsiləsinin polylepis cinsinə aid bitki növü.
| Polylepis australis | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| | ||||||||
| Elmi təsnifat | ||||||||
|
Domen: Klad: Ranqsız: Aləm: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Dəstə: Fəsilə: Yarımfəsilə: Triba: Yarımtriba: Cins: Növ: Polylepis australis |
||||||||
| Beynəlxalq elmi adı | ||||||||
| ||||||||
Polylepis australis bitkisi kiçik, lələkvari yarpaqlara malikdir, uzunluğu 7–10 sm-dir və adətən beş və ya yeddi yarpaqcıqdan ibarət olur. Sərt qışlarda Polylepis australis ağacı, ağacın oduncaqlı gövdəsinin kobud xarici örtüyü olan boş, kağızabənzər, qəhvəyi soyulan qabıq istehsal edərək sağ qalır.[1]
Polylepis australis Şimal-Mərkəzi Argentinada And dağlarının şərq tərəfində yerləşən, şimaldan cənuba uzanan dağ silsilələri olan Sierras Pampeanas bölgəsinə məxsusdur. Bu bitki Catamarca, Córdoba, Jujuy, Salta və Tucumán vilayətlərində, 1200–2900 metr yüksəkliklərdə, əsasən yüksək hündürlükdəki meşələrdə və seyrək meşəlik ərazilərdə rast gəlinir. Polylepis australisın ən cənub bölgələrdəki meşələri, Mərkəzi Argentinanın yüksək Kórdoba dağlarında (1200–2884 m dəniz səviyyəsindən yuxarı) yerləşir.[2] Cənubi Amerikanın Polylepis dağ meşələri dünyanın ən çox təhlükə altında olan meşə ekosistemlərindən biri kimi tanınır. Bir meşə salma layihəsi zamanı, D. Renison (Kórdoba Universiteti, Argentina), Polylepis australisın bitişinin, ağac örtüyünün azalması ilə əhəmiyyətli dərəcədə azaldığını müəyyən etmişdir.[3] Hall Universitetindən (Almaniya) Isabell Hensen ilə birgə aparılan əlavə tədqiqatların ilkin nəticələri, Polylepis australis toxumlarının həyat qabiliyyəti ilə insanın meşəlik ərazilərə təsir dərəcəsi arasında aydın mənfi əlaqə olduğunu göstərir. Polylepis australis toxumları, fərdi ağaclar və coğrafi bölgələr arasında kütlə və cücərmə faizi baxımından böyük dəyişikliklər nümayiş etdirmişdir.[4]
- Polylepis australis subvar. breviuscula Bitter
- Polylepis australis var. crenulata Bitter
- Polylepis australis var. fuscitomentella (Kuntze) Bitter
- Polylepis australis var. glabra (Kuntze) Bitter
- Polylepis australis var. glabrescens (Kuntze) Bitter
- Polylepis australis subvar. gracilescens Bitter
- Polylepis australis var. latifoliolata Bitter
- Polylepis australis subvar. latifrons Bitter
- Polylepis australis subvar. majuscula Bitter
- Polylepis australis var. oblanceolata Bitter
- Polylepis australis var. subcalva Bitter
- Polylepis australis var. tucumanica Bitter
- Polylepis racemosa var. albotomentella Kuntze
- Polylepis racemosa var. fuscotomentella Kuntze
- Polylepis racemosa var. glabra Kuntze
- Polylepis racemosa var. glabrescens Kuntze
- Polylepis racemosa var. pubescens Kuntze
- Polylepis racemosa var. pubinervia Kuntze
- Polylepis racemosa var. subresinosa Kuntze
- ↑ Renison, Daniel; Cingolani, Ana M.; Suarez, Ricardo; Menoyo, Eugenia; Coutsiers, Carla; Sobral, Ana; Hensen, Isabell. "The Restoration of Degraded Mountain Woodlands: Effects of Seed Provenance and Microsite Characteristics on Polylepis australis Seedling Survival and Growth in Central Argentina". en:Restoration Ecology. 13 (1). 2005: 129–137. doi:10.1111/j.1526-100X.2005.00015.x.
- ↑ "Polylepis australis Bitter". Trees and Shrubs Online. Accessed 7 April 2022.
- ↑ Renison, D.; Cingolani, A.M. "Experiencias en germinación y reproducción vegetativa aplicados a la reforestación con Polylepis australis (Rosaceae) en las Sierras Grandes de Córdoba, Argentina". en:AgriScientia. 15. 1998: 47–53.
- ↑ Seltmann, Peggy; Leyer, Ilona; Renison, Daniel; Hensen, Isabell. "Variation of seed mass and its effects on germination in Polylepis australis: implications for seed collection". en:New Forests. 33 (2). 2007: 171–181. doi:10.1007/s11056-006-9021-8. hdl:11336/58407.