Pyrrhura lucianii — Tutuquşukimilər yarımfəsiləsinə aid quş növü.
| Pyrrhura lucianii | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| | ||||||
| Elmi təsnifat | ||||||
|
XƏTA: parent və rang parametrlərini doldurmaq lazımdır. ???: Pyrrhura lucianii |
||||||
| Beynəlxalq elmi adı | ||||||
|
||||||
| ||||||
Ümumi uzunluğu təxminən 22 santimetrdir. Digər "Pyrrhura picta" kompleksinə aid növlər kimi, bu da əsasən yaşıl rəngli, uzun quyruqlu bir tutuquşudur. Qarın hissəsi, sağrı və quyruq ucu tünd qırmızı rəngdədir (quyruq alt tərəfdən tamamilə tünd qırmızıdır). Sinə hissəsində solğun boz ləkələr, qulaq ətrafında ağ və ya açıq sarı ləkələr və mavi rəngli uçuş lələkləri var. Yanağları və başın üstü tünd qəhvəyi rəngdədir (tez-tez demək olar ki, qara görünür). Digər "P. picta" kompleksinə aid növlərdən fərqli olaraq, başında heç bir parlaq qırmızı və ya mavi rəng yoxdur. Ayaqları tünd boz rəngdədir.
Bu növ tropik rütubətli aşağı ərazilərin meşələrində və bitişik yaşayış mühitlərində rast gəlinir. Sosial bir quşdur və adətən cütlər və ya qruplar halında görülür. Meyvələr, toxumlar və çiçəklərlə qidalanır. Yuva ağac deşiklərində qurulur. Yayılma sahəsində kifayət qədər geniş yayılmışdır, lakin ümumiyyətlə çox az məlumat mövcuddur, çünki yaşadığı uzaq bölgə ornitoloqlar tərəfindən nadirən ziyarət edilir.
Bu növ adətən "Pyrrhura picta"nın yarımnövü kimi qəbul edilmişdir. "P. picta" kompleksinə aid digər taksonlarda olduğu kimi, Yozef (2002) "lucianii"nin ayrı bir növ kimi tanınmasını tövsiyə etdi. Ribas və digərləri (2006) "lucianii"ni öz tədqiqatlarına daxil etməsələr də, "P. picta"nın (sensu stricto) "P. leucotis" kompleksinə aid bəzi növlərə Amazon çayının cənubunda tapılan və ənənəvi olaraq onun yarımnövləri kimi qəbul edilən digər taksonlardan daha yaxın olduğunu aşkar ediblər. Nəticə etibarilə, Ribas və digərləri qərb Amazon taksonlarının ("roseifrons" və "peruviana") və şərq Amazon taksonlarının ("amazonum" və "snethlageae") iki ayrı növ kimi qəbul edilməsini tövsiyə olunub. Biocoğrafiyaya əsaslanaraq, "P. lucianii"nin "P. picta"nın yarımnövü olması ehtimalı azdır, lakin onun "P. amazonum" və ya "P. roseifrons" ilə eyni növ kimi qəbul edilməsi ehtimalı mövcud məlumatlara əsasən istisna edilə bilməz.
Digər bir problem şimal-şərqi Perudan olan "P. picta" kompleksinə aid populyasiya ilə bağlıdır. Bu fərdlər tez-tez (məsələn, Yuniper və Parr, 1998) "P. lucianii"nin tipik nümunələri kimi qəbul edilmişdir. L.Yozef (2002) bunun səhv olduğunu, əsl "P.lucianii"nin Braziliyaya məxsus olduğunu və başında heç bir parlaq qırmızı rəng olmadığını aşkar etdi. Şimal-şərqi Perudakı populyasiyanın taksonomik mövqeyi, Yozef (2002) tərəfindən "qrup 6" kimi etiketlənmişdir, buna görə də qeyri-müəyyən qalır.[3] Bu populyasiyanın ayrı bir növ, "P. roseifrons" və ya "P. lucianii"nin yarımnövü, "P. roseifrons" və "P. lucianii" arasında hibrid (bu doğru olarsa, "P. lucianii" və "P. roseifrons"un eyni növ kimi qəbul edilməsi məqsədəuyğun ola bilər) və ya "P. roseifrons"un hazırkı yarımnövləri arasında hibrid ola biləcəyi ehtimal edilir. T.Arand (2008) bu populyasiyanı ayrı bir növ kimi qəbul etməyi təklif etdi və onu "P. parvifrons" adlandırdı, lakin bu hələ geniş tanınmır (məsələn, SACC tərəfindən).[4]
"Beynəlxalq Təbiəti Mühafizə İttifaqı" (IUCN) Eurystomus glaucurus "Ən Az Narahatlıq Doğuran" kateqoriyasında qiymətləndirib. Populyasiya sabit olduğu güman edilir və heç bir təhlükə və ya azalma müəyyən edilməyib. Populyasiya ölçüsü kəmiyyətləndirilməsə də, yayılma sahəsinin bəzi hissələrində ümumi hesab olunur.[5]
- ↑ IOC World Bird List Version 6.3. 2016. doi:10.14344/IOC.ML.6.3
- ↑ World Bird List (ing.): IOC World Bird List. 6.4 IOU, 2016. doi:10.14344/IOC.ML.6.4
- ↑ Joseph, L. (2002). Geographic variation, taxonomy and distribution of some Amazonian Pyrrhura parakeets. Ornitologia Neotropical 13(4): 337–363.
- ↑ Ribas, C. C., L. Joseph, C. Y. Miyaki (2006). Molecular systematics and patterns of diversification in Pyrrhura (Psittacidae), with special reference to the picta-leucotis complex. Auk 123(3): 660–680.
- ↑ BirdLife International. "Pyrrhura lucianii". IUCN Red List of Threatened Species. 2016. 2016: e.T45422133A95150205. doi:10.2305/IUCN.UK.2016-3.RLTS.T45422133A95150205.en. İstifadə tarixi: 12 noyabr 2021.
- World Parrot Trust Parrot Encyclopedia - Species Profiles
- Photo of Bonaparte's parakeet. wikiaves.com.br