Sənaye kənd təsərrüfatı — meyvə və tərəvəz istehsalında müasir texnika və mexanizmlərdən geniş şəkildə istifadə olunmasına əsaslanan kənd təsərrüfatı modeli. Bu metodun əsasları XVIII əsrdə buxar maşınlarının tətbiqi ilə qoyulmuşdur. Müasir dövrdə isə sənaye kənd təsərrüfatı intensiv və rəqabətə əsaslanan istehsal forması kimi xarakterizə olunur.[1][2]
Bu sistemdə kimyəvi gübrələrdən, alaq otları və zərərvericilərlə mübarizə məqsədilə istifadə olunan aqrokimyəvi preparatlardan yararlanmaqla, eyni məhsulun hər il geniş sahələrdə istehsalı həyata keçirilir. Əsas məqsəd maksimum məhsuldarlığa nail olmaq, kənd təsərrüfatı məhsullarını daha asan və ucuz şəkildə istehsal etməkdir.[3][4]
Sənaye kənd təsərrüfatı kənd təsərrüfatı baxımından mühüm üstünlüklər versə də, müəyyən norma və qaydalara əməl olunmadıqda ətraf mühitə və insan sağlamlığına ciddi zərər vura bilər.[5][6]
- Əhali artımı fonunda tələb olunan qida məhsullarının daha asan istehsal olunması
- İstehsal edilən kənd təsərrüfatı məhsullarının çeşidinin artması
- Kənd təsərrüfatı üçün zəruri olan təbii ehtiyacların (su, gübrə və s.) daha rahat təmin edilməsi
- Enerji və vaxt itkisinin azalaraq digər sahələrə yönəldilməsi
- Kənd təsərrüfatı məhsullarının saxlanması və bu sahədə insan əməyinə tələbatın azalması[7]
- Məhsul itkilərini azaltmaq məqsədilə istifadə olunan kimyəvi maddələrin ətraf mühitə zərər vurması və məhsulun təbii strukturunu pozması
- Genetik modifikasiya olunmuş toxumların insan sağlamlığına mümkün mənfi təsirləri
- Kiçik miqyaslı istehsalçıların bazardan sıxışdırılaraq fəaliyyətlərini itirməsi
- Plansız və nizamsız urbanizasiya
- Ətraf mühitin çirklənməsi[8]
- ↑ "АГРОПРОМЫШЛЕННЫЙ КОМПЛЕКС". abc.informbureau.com. 24 iyun 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 27 yanvar 2023.
- ↑ "АГРОПРОМЫШЛЕННЫЙ КОМПЛЕКС АПК • Большая российская энциклопедия - электронная версия". old.bigenc.ru. 27 yanvar 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 27 yanvar 2023.
- ↑ "Endüstriyel Tarımın Faydaları ve Zararları". 10 may 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 may 2023.
- ↑ "Sustainable Agriculture". 3 avqust 2021. 6 aprel 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 may 2023.
- ↑ "АГРОПРОМЫШЛЕННЫЙ КОМПЛЕКС АПК • Большая российская энциклопедия - электронная версия". old.bigenc.ru. 29 yanvar 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 20 fevral 2023.
- ↑ "Sustainable Agriculture". 10 may 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 may 2023.
- ↑ "Sustainable Agriculture". JSTOR. iyun 1990. 10 may 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 may 2023.
- ↑ "Sürdürülebilir Endüstriyel Tarım". 10 may 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 may 2023.
- 10 вещей, которые вы должны знать о промышленном сельском хозяйстве Arxiv surəti 20 may 2021 tarixindən Wayback Machine saytında на сайте «Программы ООН по окружающей среде» (ЮНЕП Arxiv surəti 25 may 2021 tarixindən Wayback Machine saytında).
- Отрасли сельского хозяйства: агропромышленный комплекс(АПК), специализация, промышленность, ресурсы, примеры, растениеводство и животноводство (freevilladge.com)
- Гордеев А. В., Масленникова О. А., Вермель Д. Ф. Безопасность России: Правовые, социально-экономические и научно-технические аспекты. Продовольственная безопасность. М., 2000–2001. Раздел 1–2; Гордеев А. В. Продовольственная безопасность – проблема XXI века//«Продовольственная безопасность России». Международная конференция, 12–14 марта 2002 г.: Сборник докладов. М., 2002; Гордеев А. В., Бутковский В. А. Россия – зерновая держава. М., 2003.