Su maralı (lat. Hydropotes) — heyvanlar aləminin xordalılar tipinin məməlilər sinfinin cütdırnaqlılar dəstəsinin marallar fəsiləsinə aid heyvan cinsi. Su maralı Koreya və Çinə məxsus kiçik maral növüdür. Onun dişləri, Müşk maralının dişlərinə bənzəyir və bu səbəbdən hər iki yarımnöv ingilisdilli mənbələrdə "vampir maral" kimi tanınır. Bu növ ilk dəfə 1870-ci ildə Robert Svin tərəfindən Qərb dünyasına təqdim edilmişdir.[3]
| Su maralı | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| | ||||||||||
| Elmi təsnifat | ||||||||||
|
Domen: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Aləm: Yarımaləm: Klad: Klad: Tipüstü: Tip: Klad: Yarımtip: İnfratip: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Sinif: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Klad: Yarımsinif: Klad: İnfrasinif: Maqndəstə: Dəstəüstü: Klad: Qranddəstə: Ranqsız: Dəstə: Klad: Klad: Klad: Yarımdəstə: İnfradəstə: Fəsilə: Yarımfəsilə: Triba: Cins: Su maralı |
||||||||||
| Beynəlxalq elmi adı | ||||||||||
| ||||||||||
Su maralının iki yarımnöv var: Çin su maralı və Koreya su maralı. Su maralı xarici görünüş etibarilə əsl maraldan daha çox Müşk maralına bənzəyir. Baxmayaraq ki, anatomik xüsusiyyətləri, o cümlədən bir cüt əsaşan diş və buynuzlarının olmaması, onu maral fəsiləsinə aid edir. Lakin onun unikal anatomik xüsusiyyətləri səbəbindən öz cinsi və tarixən öz alt fəsiləsi altında təsnif edilmişdir. Lakin mitoxondrial kontrol regionu və sitoxrom b DNA ardıcıllıqları üzrə tədqiqatlar onu Capreolus yaxınlığında, Capreolinae alt fəsiləsinin Köhnə Dünya bölməsində yerləşdirdi, və bütün sonrakı molekulyar təhlillər göstərir ki, Hydropotes Capreolus-un qardaş taksonudur.[4][5]
Cins adı Hydropotes, qədim yunan dili sözü olan ὕδωρ və πότης sözlərindən götürülmüşdür və bu maral fəsiləsinin çaylara və bataqlıqlara üstünlük verməsinə istinad edir. Növ adının etimologiyası Latın sözü olan inermis-ə uyğundur, bu da "silahsız, müdafiəsiz" mənasını verir – özü də in- prefiksi və arma kökündən ibarətdir – və su maralının buynuzlarının olmamasına istinad edir.[6][7]
Arxeoloji tədqiqatlar göstərir ki, su maralı Pleistosen və Holosen dövrlərində hazırkıdan daha geniş ərazidə yayılmışdır. Qeydlər qərbdə şərqi Tibetdən, şimalda Daxili Monqolustan və şimal-şərqi Çindən, şərqdə Koreya yarımadasının cənub-şərqindən və Yaponiya arxipelaqından, cənubdan isə cənub Çin və şimal Vyetnamdan əldə edilmişdir. Su maralı tarixən Tayvanda da yaşayırdı, lakin bu populyasiya ehtimal ki, XIX əsrin əvvəllərində nəsli kəsilmişdir.[8][9]
- ↑ Integrated Taxonomic Information System (ing.). 2012.
- ↑ Mammal Species of the World (ing.): A Taxonomic and Geographic Reference. / D. E. Wilson, D. Reeder 3 Baltimore: JHU Press, 2005. 35, 2142 p. ISBN 978-0-8018-8221-0
- ↑ "Ю. А. Дарман, В. Б. Сторожук, Г. А. Седаш. HYDROPOTES INERMIS (CERVIDAE) — НОВЫЙ ВИД ДЛЯ ФАУНЫ РОССИИ ИЗ НАЦИОНАЛЬНОГО ПАРКА «ЗЕМЛЯ ЛЕОПАРДА» (РОССИЯ). // Nature Conservation Research. Заповедная наука 2019. 4(3): 127—129" (PDF). 19 avqust 2019 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 13 avqust 2019.
- ↑ Don E. Wilson, DeeAnn M. Reeder. Mammal Species of the World: A Taxonomic and Geographic Reference. JHU Press. 2005. ISBN 978-0-8018-8221-0.
- ↑ Christian Pitra, Joerns Fickel, Erik Meijaard, Colin Groves. Evolution and phylogeny of old world deer // Molecular Phylogenetics and Evolution . 33 (ingilis) (3). 2004-12-01. 880–895. doi:10.1016/j.ympev.2004.07.013. ISSN 1055-7903. 2019-06-01 tarixində arxivləşdirilib.
- ↑ Clement Gilbert, Anne Ropiquet, Alexandre Hassanin. Mitochondrial and nuclear phylogenies of Cervidae (Mammalia, Ruminantia): Systematics, morphology, and biogeography // Molecular Phylogenetics and Evolution . 40 (сборник) (ingilis). — 2006. yanvar. — 101—117. 2023-01-20 tarixində arxivləşdirilib.
- ↑ Alexandre Hassanin, Frédéric Delsuc, Anne Ropiquet, Catrin Hammer, Bettine Jansen van Vuuren, Conrad Matthee, Manuel Ruiz-Garcia, François Catzeflis, Veronika Areskoug, Trung Thanh Nguyen, Arnaud Couloux. Pattern and timing of diversification of Cetartiodactyla (Mammalia, Laurasiatheria), as revealed by a comprehensive analysis of mitochondrial genomes // Comptes Rendus Biologies . 335 (ingilis) (1). 2012-01-01. 32–50. doi:10.1016/j.crvi.2011.11.002. ISSN 1631-0691. 2023-01-20 tarixində arxivləşdirilib.
- ↑ Nicola S. Heckeberg, Dirk Erpenbeck, Gert Wörheide, Gertrud E. Rössner. Systematic relationships of five newly sequenced cervid species // PeerJ . 4 (ingilis). 2016-08-04. e2307. doi:10.7717/peerj.2307. ISSN 2167-8359. 2023-03-07 tarixində arxivləşdirilib.
- ↑ Nicola S. Heckeberg. The systematics of the Cervidae: a total evidence approach // PeerJ . 8 (ingilis). 2020-02-18. e8114. doi:10.7717/peerj.8114. ISSN 2167-8359. 2023-03-07 tarixində arxivləşdirilib.