Yıldız dağları və ya İstrança dağları — Bolqarıstandan İstanbul şəhərinə qədər Trakiyanın Qara dəniz sahillərinə paralel uzanan təxminən 150 km uzunluğunda bir dağ silsiləsidir. Bu dağ silsiləsinin ən yüksək nöqtəsi Kırklareli ilində yerləşən Mahya dağının təxminən 1031 metr hündürlüyündədir. "Strandja" adı Bolqarıstanda istifadə olunur.[2] Türkiyədə yerləşən hissə 197.000 hektar ərazini əhatə edir.
| Yıldız dağları | |
|---|---|
| | |
| Ümumi məlumatlar | |
| Mütləq hündürlüyü | 530 m[1] |
| Uzunluğu |
|
| Eni | 65 km |
| Sahəsi |
|
| Yerləşməsi | |
| 41°53′02″ şm. e. 27°34′30″ ş. u. | |
| Ölkə | |
Əvvəllər fıstıq ağacları olan meşələr qırılıb və yerinə Şotlandiya şam ağacları salınıb. Geoloji cəhətdən Kırklarelinin şimal-qərb-cənub-şərq istiqamətində uzanan Yıldız dağlarının əsas komponentləri qranit və qneysdir. Kristal səthlər də bunun üzərində yerləşir. Yıldız dağlarının ən yüksək hissəsi, orta hündürlükdəki dağ sistemi, Kırklareli ilə Demirköy arasında yerləşir. Bu bölgədəki böyük və kiçik Mahya dağlarının hündürlüyü 1031 metrə çatır. Hündürlük Kırklareli-Demirköy xəttinin şimal-qərbinə doğru da azalır. Buradakı əsas yüksəkliklər Fatmakaya Təpəsi (901 m), Sivritepe (851 m), Kaletepe (846 m), Dalyantepe (725 m), Bocalar Təpəsi (680 m), Karakoltepe (719 m), Yeltepe (618 m), Çavuştəpə (726 m) və Topkoru Təpəsidir (592 m).
Yıldız dağları Birinci Dövr (Paleozoy) dövrünə aid İstrança massivi adlanan massivlərdə yerləşir.[3] Alp dağlıq əraziləri onun əmələ gəlməsində rol oynamışdır. Mərkəzi dağlıq hissələr istisna olmaqla, intensiv eroziya səbəbindən yayla görünüşü almışdır. Bu, əsas süxuru əmələ gətirən və mərkəzi hissələri eroziyadan qoruyan metamorfik qranit və qneysdən ibarət qaya quruluşudur.[4]
Yıldız dağları Qara dəniz və Egey dənizinə axan çaylar arasında suayrıcı xətti təşkil edir. Dağ yamaclarından Qara dənizə doğru axan çaylar aşağıdakılardır: Revze, Əfəndi, Çavuş, Bulanık, Pabuç, Kazan, Elmalı, Çilingöz və Kuzulu dərələri.[5]
- ↑ GeoNames (ing.). 2005.
- ↑ MORGÜL Şükran. "Kırklareli İlinde Eko Turizm Olanakları". dergipark.ulakbim.gov.tr. 08.12.2018. 2017 tarixində arxivləşdirilib.
- ↑ "Türkiye Fiziki Coğrafyası" (PDF). acikders.ankara.edu.tr. 22 Şubat 2020. 23 Şubat 2020 tarixində arxivləşdirilib (PDF).
- ↑ KURTER Ajun. "Istranca (Yıldız) Dağlarının Temel Yapısal ve JeomorfolojikÖzellikleri". dergipark.org.tr. 22 Şubat 2020. 22 Şubat 2020 tarixində arxivləşdirilib.
- ↑ KARAASLAN Seher, KARATAŞ Atilla. "ISTRANCA DAĞLARI'NDA DRENAJ ŞEBEKESİNİN KURULUŞ VE GELİŞİMİ" (PDF). ujes.org. 22 Şubat 2020. 23 Şubat 2020 tarixində arxivləşdirilib (PDF).