Alen Aspekt (15 iyun 1947[1][2], Ajen, Fransa metropoliyası)[6] — fransız fiziki, kvant optikası, gizli dəyişənlər nəzəriyyəsi və kvant dolaşıqlığı üzrə mütəxəssisdir. Dolaşan fotonlarla apardığı təcrübələrə və Bellin bərabərsizliklərinin pozulmasını kəşf etdiyinə görə fizika üzrə Nobel mükafatına (2022-ci ildə Con Klauzer və Anton Zeilinqerlə birlikdə) layiq görüldü.[7]
| Alen Aspekt | |
|---|---|
| fr. Alain Aspect | |
| | |
| Doğum tarixi | 15 iyun 1947[1][2] (78 yaş) |
| Doğum yeri | |
| Elm sahəsi | kvant fizikası |
| İş yerləri |
|
| Üzvlüyü | |
| Mükafatları |
|
|
lcf.institutoptique.fr/A… lcf.institutoptique.fr/g… |
|
1980-ci illərin əvvəllərində o, Bell bərabərsizlikləri mövzusunda doktorluq dissertasiyası üzərində işləmişdir. Bu müddət ərzində onun Eynşteyn-Podolski-Rozen paradoksu üzərində apardığı təcrübə şöhrət qazandı. Sonradan o, lazerlə soyutmanın öyrənilməsinə keçdi. Hazırda Boze-Eynşteyin kondensatları üzərində işləyir.
O, Paris Politexnik Universitetinin professorudur.
2001-ci ildə — Fransa Elmlər Akademiyasının akademiki[8]
Fransız Texnologiyalar Akademiyasının üzvü[9]
2008-ci ildə — ABŞ Milli Elmlər Akademiyasının xarici üzvü[10]
2009-cu ildə — Avstriya Elmlər Akademiyasının müxbir üzvü[11][12]
2005-ci ildə — Amerika Fizika Cəmiyyətinin üzvü
2009-cu ildə — Avropa Akademiyasının üzvü
2015-ci ildə — London Kral Cəmiyyətinin xarici üzvü
2008-ci ildə — Şotlandiya Heriot-Uatt Universitetinin fəxri doktoru .
- 1991-ci ildə — Holvek Mükafatı
- 1999-cu ildə — Maks Born adına Mükafat[13]
- 2005-ci ildə — Milli Elmi Tədqiqatlar Mərkəzinin Qızıl medalı[14]
- 2009-cu ildə — Kvant Elektronikası və Optika sahəsi Mükafatı[15]
- 2010-cu ildə — Volf mükafatı
- 2012-ci ildə — Albert Eynşteyn medalı
- 2013-cü ildə — Frederik Ayves medalı
- 2013-cü ildə — Nils Bor medalı[16]
- 2013-cü ildə — Balzan Mükafatı
- 2022-ci ildə — Fizika üzrə Nobel Mükafatı
- ↑ 1 2 Bibliothèque nationale de France BnF identifikatoru (fr.): açıq məlumat platforması. 2011.
- ↑ 1 2 Who's Who in France (fr.). Paris: 1953. ISSN 0083-9531; 2275-0908
- ↑ 1 2 www.ae-info.org (ing.).
- ↑ 1 2 3 https://www.academie-sciences.fr/pdf/membre/Aspect_Alain_CV.pdf.
- ↑ Radio France (fr.). 1975.
- ↑ Who's Who in France (фр.) — Paris: 1953. — ISSN 0083–9531; 2275–0908
- ↑ Алексей Понятов Нобелевские премии 2022 года. Квантово-запутанная премия. От невероятного эффекта до технологии Архивная копия от 4 ноября 2022 на Wayback Machine // Наука и жизнь, 2022, № 11. — с. 18–31
- ↑ Alain Aspect — Les Membres de l’Académie des sciences. Дата обращения: 17 января 2014. Архивировано 9 августа 2011 года.
- ↑ Academie des technologies
- ↑ Аспе, Ален на сайте Национальной академии наук США (англ.)
- ↑ Oeaw Members Detail. Дата обращения: 21 января 2018. Архивировано 22 января 2018 года.
- ↑ Alain Aspect et Thomas Ebbesen, récompensés par la Société européenne de physique — Communiqués et dossiers de presse — CNRS. Дата обращения: 17 января 2014. Архивировано 24 сентября 2013 года.
- ↑ The Optical Society — Max Born Award — Awards — OSA.org. Дата обращения: 17 января 2014. Архивировано 9 января 2014 года.
- ↑ Alain Aspect, physicist, CNRS 2005 Gold Medal — CNRS Web site — CNRS. Дата обращения: 17 января 2014. Архивировано 31 октября 2013 года.
- ↑ EPS Quantum Electronics Prizes — QEOD. Дата обращения: 17 января 2014. Архивировано 5 мая 2016 года.
- ↑ Emissions de composés atmosphériques : de nouveaux scénarios pour le GIEC — Communiqués et dossiers de presse — CNRS. Дата обращения: 17 января 2014. Архивировано 10 октября 2013 года.