Delta Force
1-ci Xüsusi Qüvvələrin Əməliyyat Komandası-Delta (ing. 1st Special Forces Operational Detachment-Delta - 1st SFOD-D) geniş yayılmış adları ilə Delta, Delta Force və ya Amerika Birləşmiş Ştatları Müdafiə Nazirliyi tərəfindən Combat Applications Group (azərb. Mübarizə Tətbiqləri Qrupu) olaraq adlandırılan, elit Special Operations Force (SOF) (ing. Xüsusi Əməliyyat Qüvvələri) və Müştərək Xüsusi Əməliyyatlar Komandanlığı (JSOC) təşkilatını tamamlayan ünsürdür. ABŞ Ordusu - (ing. US Army) ABŞ Hərbi Dəniz Qüvvələrindəki həmkarı, US Navy DEVGRU ilə birlikdə 2 birinci səviyyəli (Tier 1) antiterror və xüsusi missiyalar dəstəsidir.[1] Delta Force ən yaxşı xüsusi operatorlardan və xüsusi olaraq hazırlanmış və diqqətlə seçilmiş ordunun əsgərlərindən ibarətdir. Delta Forcenin əsas vəzifəsi terrorla mübarizə, üsyan əleyhinə mübarizə aparmaq və milli vasitəçilik əməliyyatları olsa da, bu gizli missiyalar daxilində bir çox gizli tapşırıqları yerinə yetirən son dərəcə çevik bir təşkilatdır. Bu gizli tapşırıqlara girovları xilas etmək, basqın etmək və gizli düşmən qüvvələrini aradan qaldırmaq daxildir.[2][3]
| 1-ci Xüsusi Qüvvələrin Əməliyyat Komandası-Delta Delta Force | |
|---|---|
| 1st Special Forces Operational Detachment-Delta - 1st SFOD-D Delta Force | |
.svg) | |
| Növü | Xüsusi təyinatlılar |
| Yaranma tarixi | 21 noyabr 1977 - aktiv şəkildə fəaliyyət göstərir |
| Ölkə |
 ABŞ |
| Daxildir | ABŞ Ordusu |
| Hissə |
 ABŞ Xüsusi Əməliyyatlar Komandanlığı.svg){kind=small} Müştərək Xüsusi Əməliyyatlar Komandanlığı ABŞ Ordusu Xüsusi Əməliyyatlar Komandanlığı |
| Qərargah | Fort Bragg, Şimali Karolina ştatı |
| Ləqəbi | Delta Force, Delta, CAG |
| Müharibələr | Əfqanıstan müharibəsi, İraq müharibəsi |
| Döyüşlər | |
 Vikianbarda əlaqəli mediafayllar | |
Vyetnam müharibəsinə qədər ABŞ Xüsusi Qüvvələri ABŞ ordusunun Xüsusi Əməliyyat Qüvvələri, sadəcə olaraq qeyri-nizami döyüşlərə köklənmişdi, Vyetnam müharibəsindən sonra keçmiş Yaşıl Beret zabiti olan Çarlz Bekvit (ing. Charles Beckwith) İngilis Xüsusi təyinatlıları olan SAS ilə ortaq bir əməliyyatdan geri qayıtdıqdan sonra komandirlərinə 22-ci SAS Birliyi kimi "Bizə yalnız Təlimçilər deyil (Qeyri-nizami müharibə ilə əlaqədar olaraq), həm də təcrübəçilər lazımdır" düşüncəsini təqdim etmiş və daha elit antiterror və birbaşa əməliyyat qrupu olan Xüsusi Missiya Bölməsini - Delta Forceni yaratmışdır.[4] İlk bölmələr 1978-ci ildə yaradıldı. İlk əməliyyatları İranda girov böhranı zamanı saxlanılan diplomatları xilas etmək tapşırığı olan Qartal pəncəsi əməliyyatı idi.[5] Bu əməliyyatlardakı çatışmazlıqlar əsasında hava dəstəyi üçün 160-cı Xüsusi Əməliyyat Aviasiya Polku yaradılmışdır.
- ↑ "5 key differences between Delta Force and SEAL Team 6". 29 oktyabr 2019 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 29 may 2020.
- ↑ "Here's what we know about Delta Force, the super secretive troops who went after ISIS leader Abu Bakr al-Baghdadi". Business Insider. 26 sentyabr 2020 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 may 2020.
- ↑ "Delta Force: Missions and History". 18 fevral 2020 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 may 2020.
- ↑ "Missions and History". 17 may 2019 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 may 2020.
- ↑ "USA TODAY". 10 fevral 2012 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 may 2020.
- Ambinder, Marc; Grady, D. B. The Command: Deep Inside the President's Secret Army. Hoboken, New Jersey: John Wiley & Sons. 2012. ISBN 978-1-118-34672-3.
- Beckwith, Charlie; Knox, Donald. Delta Force: The Army's Elite Counterterrorist Unit (Paperback). Avon Books. 2000 [1983]. ISBN 978-0-380-80939-4.
- Bowden, Mark. Black Hawk Down: A Story of Modern War. Atlantic Monthly Press. 1999. ISBN 978-0-87113-738-8. Archived.
- Bowden, Mark. Killing Pablo : The Hunt for the World's Greatest Outlaw (1st). New York: Atlantic Monthly Press. 2001. ISBN 978-0871137838.
- Bowden, Mark. Guests of the Ayatollah: The First Battle in America's War with Militant Islam. New York: Atlantic Monthly Press. 2006. ISBN 978-0-87113-925-2. OCLC 62738726.
- Boykin, William G. Never Surrender : A Soldier's Journey to the Crossroads of Faith and Freedom (1st). New York: FaithWords. 2008. ISBN 978-0-446-59361-8. OCLC 882106240.
- Cawthorne, Nigel. The Mammoth Book of Inside the Elite Forces. London: Robinson Publishing. 2008. ISBN 978-1845298210. OCLC 176894746.
- Fury, Dalton. Kill Bin Laden : A Delta Force Commander's Account of the Hunt for the World's Most Wanted Man (1st). New York: St. Martin's Press. 2008. ISBN 9780312384395. OCLC 1035934309.
- Gabriel, Richard A. Military Incompetence: Why the American Military Doesn't Win. Farrar, Straus and Giroux. 1985. ISBN 978-0-374-52137-0.
- Griswold, Terry; Giangreco, D. M. Delta, America's Elite Counterterrorist Force. Osceola, WI: Motorbooks International. 1992. ISBN 978-0879386153. OCLC 25549191.
- Haney, Eric L. Inside Delta Force. New York: Delacorte Press. 2002. ISBN 978-0385336031.
- National Geographic documentary: Road to Baghdad.
- Naylor, Sean. Not a Good Day to Die: The Untold Story of Operation Anaconda. Berkley Books. 2006. ISBN 978-0-425-19609-0.
- Naylor, Sean. Relentless Strike: The Secret History of Joint Special Operations Command. New York: St. Martin's Griffin. 2015. ISBN 9781250014542. OCLC 908554550.
- Pushies, Fred. U.S. Counterterrorist Forces. St. Paul, MN: MBI Pub. Co. 2002. ISBN 978-0760313633.
- Satterly, Tom; Jackson, Steve. All Secure : A Special Operations Soldier's Fight to Survive on the Battlefield and the Homefront (1st). New York: Center Street. 2019. ISBN 978-1546076575. OCLC 1091687950.
- Schauer, Hartmut. Delta Force (1st). Stuttgart, DE: Motorbuch Verlag. 2008. ISBN 978-3-613-02958-3.
- Smith, Michael. Killer Elite : The Inside Story of America's Most Secret Special Operations Team] (1st). New York: St. Martin's Press. 2007. ISBN 978-0312362720.