Dermatemys mawii — Gizliboyun tısbağalar cinsinə aid tısbağa növü.
| Dermatemys mawii | ||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| | ||||||||||||
| Elmi təsnifat | ||||||||||||
|
XƏTA: parent və rang parametrlərini doldurmaq lazımdır. ???: Dermatemys mawii |
||||||||||||
| Beynəlxalq elmi adı | ||||||||||||
| ||||||||||||
Dermatemys mawii orta ölçülü su tısbağasıdır. Qabığının hamar səthi zeytun yaşıl, tünd qəhvəyi və ya boz rəngdə olur. Erkəklər boğaz və çənə nahiyəsində sarımtıl və ya narıncı rənglərə sahib ola bilər. Uzunluğu 40-60 sm, çəkisi 14-20 kq, ayaqları üzgəc kimi uyğunlaşmış, su mühitində asan hərəkət etməyi təmin edir.[3]
Dermatemys mawii ot yeyən bir növdür. Əsas qida mənbələri su bitkiləri, yosunlar, düşmüş meyvələr, yarpaqlardır. Bu növ ekosistemdə bitki örtüyünün idarə olunmasında mühüm rol oynayır, çünki qidalanması ilə su mühitinin sağlamlığını qoruyur.
Dişilər yumurtalarını qumlu və ya çınqıllı ərazilərə qoyurlar. Yaz və yay aylarında yumurtlama dövrüdür və yumurta sayı 8-20 arasında olur. İnkubasiya müddəti 75-90 gün olur. Balalar yumurtadan çıxarkən 4-5 sm ölçüsündə olurlar və suya qayıdarkən dərhal böyüməyə başlayırlar.[4]
İnsan fəaliyyəti və ekoloji dəyişikliklər səbəbindən kritik təhlükə altındadır. Əsasən çaylar, göllər və bataqlıqlarda yaşayan bu tısbağa növü Beynəlxalq Təbiəti Mühafizə Birliyi (IUCN) tərəfindən kritik təhlükə altında (CR - Critically Endangered) olan növlər sırasındadır. Onun qorunması yalnız bioloji müxtəliflik baxımından deyil, həm də insanlarla təbiət arasındakı tarazlığın qorunması baxımından həyati əhəmiyyət kəsb edir.[5]
- ↑ Fritz U., Havaš P. Checklist of Chelonians of the World (ing.). // Vertebrate Zoology / Senckenberg – Leibniz Institution for Biodiversity and Earth System Research 2007. Vol. 57, Iss. 2. P. 149–368. ISSN 1864-5755; 2625-8498
- ↑ The Reptile Database (ing.). / P. Uetz 2015.
- ↑ Vogt, RC; Polisar, J. R.; Moll, Don; Gonzalez-Porter, Gracia. Rhodin, AGJ; Pritchard, P. C. H.; van Dijk, P. P.; Samure, R. A.; Buhlmann, K. A.; Iverson, J. B.; Mittermeier, R. A. (redaktorlar ). "Dermatemys mawii Gray 1847 – Central American River Turtle, Tortuga Blanca, Hickatee, in Conservation Biology of Freshwater Turtles and Tortoises: A Compilation Project of the IUCN/SSC Tortoise and Freshwater Turtle Specialist Group" (PDF). Chelonian Research Monographs. 5 (58). 2011: 1–11. doi:10.3854/crm.5.058.mawii.v1.2011.
- ↑ Rhodin, Anders G.J.; van Dijk, Peter Paul; Inverson, John B.; Shaffer, H. Bradley; Roger, Bour. "Turtles of the world, 2011 update: Annotated checklist of taxonomy, synonymy, distribution and conservation status" (PDF). Chelonian Research Monographs. 5. 31 dekabr 2011. 31 yanvar 2012 tarixində arxivləşdirilib (PDF).
- ↑ Vogt RC, Gonzalez-Porter GP, Van Dijk PP. "Dermatemys mawii". IUCN Red List of Threatened Species. 2006. 2016. doi:10.2305/IUCN.UK.2006.RLTS.T6493A12783921.en. İstifadə tarixi: 27 oktyabr 2022.