Kral Arturun tarixiliyi — həm akademiklər, həm də məşhur yazıçılar tərəfindən müzakirə olunmuşdur. Kral Arturun əsl tarixi şəxsiyyət olduğuna dair bir çox iddialar olsa da, mütəxəssislər arasında bu dövrlə bağlı fikir birliyinə görə, o, mifoloji və ya folklor xarakteridir.[1]
Artur haqqında ilk dəqiq qeyd təxminən 828-ci ildə "Historia Brittonum" əsərində[2] verilmişdir, burada o, həmin əsərin yazılmasından 3 əsr əvvəl baş vermiş Badon döyüşündə, V–VI əsrlərdə Roma imperiyası hakimiyyətindəki Britaniyada işğalçı saksonlara qarşı vuruşan bir hərbi lider kimi təqdim olunmuşdur. Artur, Monmutlu Ceffrinin nüfuzlu, lakin əsasən uydurma olan "Historia Regum Britanniae" əsərindən sonra, XII əsrdən etibarən Britaniya məsələsində əfsanəvi bir fiqura çevrilmişdir.
Tarixçilər Artur mifi üçün müxtəlif mümkün mənbələr təklif etmişdir. Bu cür nəzəriyyələrdə qeyd edilən tarixi şəxsiyyətlər arasında müasir Şotlandiyada VI əsrdə yaşamış Dál Riata kralı Artuir mak Aedan; saksonlara qarşı Roma-Britaniya müqavimətinə rəhbərlik edən Ambrosiy Aureliyan; sarmat süvarilərinin II əsr Roma komandiri Lusiy Artoriy Kast; V əsrdə Qalliyaya ekspedisiya zamanı Qal-Roma komandirləri ilə birlikdə visiqotlar əleyhinə vuruşan Britaniya kralı Riotam var. Digərlərinə Uels kralları Oveyn Danvin,[3] Enniaun Girt,[4] və Atrius ap Meyriq daxildir.[5]
- ↑ Shippey, Tom. "So Much Smoke: Review of Nicholas J. Higham, King Arthur: The Making of the Legend, 2018". London Review of Books. 40 (24). 20 dekabr 2018: 23.
- ↑ Fletcher, Richard. Who's Who in Roman Britain and Anglo-Saxon England. Shepheard-Walwyn. 1989. səh. 112. ISBN 0856830895.
- ↑ Phillips, Graham; Keatman, Martin. King Arthur: The True Story. London: Century. 1992. ISBN 9780712655804.
- ↑ Phillips, Graham. The Lost Tomb of King Arthur: The Search for Camelot and the Isle of Avalon. Bear & Company. 2016.
- ↑ Bartrum, Peter Clement. A Welsh Classical Dictionary: People in History and Legend up to About A.D. 1000 (PDF). National Library of Wales. 1993. səh. 35.
William Owen Pughe in his Cambrian Biography, 1803, ... put forward the suggestion that Arthur was the same person as Athrwys ap Meurig. It was discussed and rejected by Sharon Turner (History of the Anglo-Saxons, Bk.3, Ch.3, 1805) and Rice Rees (Welsh Saints, 1836, pp.185-6), but accepted by Robert Owen (The Kymry, 1891, p.77)