Zelik Yampolski

Zelik İosifoviç Yampolski 1911-ci ildə anadan olmuşdu. Moskvada Tarix, fəlsəfə və ədəbiyyat institutunu bitirəndən sonra AMEA-nın Tarix İnstitutunda çalışmışdı. O, Azərbaycan tarixinə dair 100-dən artıq əsərlərin müəllifidir.^[1] Zelik Yampolski 1981-ci ildə Bakıda vəfat edib.

Görkəmli tarixçi, Qafqaz Albaniyasının və Atropatena dövlətinin ilk tədqiqatçılarından biri mərhum Z. İ. Yampolski yurdumuzun tarixinin araşdırılmasında böyük xidmətləri olmuşdur. O, antik və ilk orta əsr yazılı qaynaqlara əsaslanaraq Albaniyanın ictimai-iqtisadi quruluşunu, ərazisini, etnik tərkibini ilk dəfə olaraq tədqiq etmişdir. Zelik İosifoviç digər bir əsərində də ilk dəfə olaraq Azərbaycan tarixşünaslığında Cənubi Qafqaz ərazisindən Xəzər dənizi, Kür və Rioni çayı vasitəsilə Qara dənizə gedən beynəlxalq ipək yolunun, su-quru ticarət yolunun olmasını hərtərəfli tədqiq etmişdir. O, həm də qədim yazılı qaynaqlara, arxeoloji və etnoqrafik materiallara, məlumatlara əsaslanaraq Qafqaz Albaniyası çoxsaylı dini məsələlərini öz əsərində hərtərəfli tədqiq etmiş və öyrənmişdir. Alimin Atropatena tarixinin tədqiqində də bir sıra töhvələri var.

• "Атропатена и Кавказская Албания в III-I вв. до н.э."//Вопросы общественного строя. Баку.1969.ч.1.
• "Вновь открытая латинская надпись у горы Беюк-даш"// ВДИ.1950.№1
• "Вопросы о происхождении кавказских албанцев"// Известия АзФАН.1945.№1
• "Древняя Албания III-I вв.до н.э." Изд.АН АзССр. Баку.1962
• "К вопросу об одноименности древнего населения Атропатены и Албании"// Труды Института Истории и Философии АН АзССР. т.4.1954.с.100-108
• "К изучению древнеазербайджанского города Юнана"// Материалы и исследования по археологии СССР.1959.№6.с.366-369
• "Кавказская Албания" (1961 г.);
• "Об Атропате - современнике Александра Македонского" //ВДИ.1974. №2
• "О времени возникновения государства Атропатена" // Доклады АН АзССР.1971.т.27.с.108-110
• "Место Атропатены в истории Азербайджана". Баку.1971